รู้หรือไม่? มวลกระดูกมนุษย์เริ่มลดลงเมื่อเข้าสู่อายุเท่าไหร่?
มวลกระดูกเป็นองค์ประกอบสำคัญของระบบโครงกระดูกมนุษย์ ซึ่งมีการเปลี่ยนแปลงตลอดช่วงชีวิต โดยทั่วไป มวลกระดูกจะเพิ่มขึ้นในวัยเด็กและวัยรุ่น จนถึงจุดสูงสุดในช่วงต้นของวัยผู้ใหญ่ หลังจากนั้นจะเริ่มลดลงอย่างช้าๆ ตามธรรมชาติ
จุดสูงสุดของมวลกระดูก: มวลกระดูกมักจะถึงจุดสูงสุดในช่วงอายุประมาณ 25-30 ปี ทั้งในเพศชายและเพศหญิง[1] ในช่วงนี้ กระดูกจะมีความหนาแน่นและความแข็งแรงสูงสุด
การเริ่มลดลงของมวลกระดูก: หลังจากอายุ 30 ปี มวลกระดูกจะเริ่มลดลงอย่างช้าๆ โดยเฉลี่ยประมาณ 0.5-1% ต่อปี[2] อย่างไรก็ตาม อัตราการลดลงนี้อาจแตกต่างกันไปในแต่ละบุคคล ขึ้นอยู่กับปัจจัยต่างๆ เช่น พันธุกรรม อาหาร การออกกำลังกาย และฮอร์โมน
ความแตกต่างระหว่างเพศ: ในผู้หญิง การสูญเสียมวลกระดูกจะเร่งตัวขึ้นหลังวัยหมดประจำเดือน โดยอาจสูญเสียมวลกระดูกถึง 2-3% ต่อปีในช่วง 5-10 ปีแรกหลังหมดประจำเดือน[3] ส่วนผู้ชายจะมีการสูญเสียมวลกระดูกที่ช้ากว่าและสม่ำเสมอกว่า
ปัจจัยที่มีผลต่อการลดลงของมวลกระดูก:
- อายุ
- พันธุกรรม
- ฮอร์โมนเพศ (โดยเฉพาะเอสโตรเจนในผู้หญิง)
- การขาดแคลเซียมและวิตามินดี
- การขาดการออกกำลังกายแบบรับน้ำหนัก
- การสูบบุหรี่และดื่มแอลกอฮอล์มากเกินไป
การป้องกันการสูญเสียมวลกระดูก:
- รับประทานอาหารที่มีแคลเซียมและวิตามินดีอย่างเพียงพอ
- ออกกำลังกายแบบรับน้ำหนักอย่างสม่ำเสมอ
- หลีกเลี่ยงการสูบบุหรี่และจำกัดการดื่มแอลกอฮอล์
- รับการตรวจวัดความหนาแน่นของกระดูกตามคำแนะนำของแพทย์
แม้ว่ามวลกระดูกจะเริ่มลดลงหลังอายุ 30 ปี แต่การดูแลสุขภาพกระดูกอย่างเหมาะสมสามารถชะลอการสูญเสียมวลกระดูกและลดความเสี่ยงต่อการเกิดโรคกระดูกพรุนในอนาคตได้
แหล่งอ้างอิงข้อมูล:
- National Institutes of Health (NIH). (2018). Osteoporosis: Peak Bone Mass in Women. Retrieved from https://www.bones.nih.gov/health-info/bone/osteoporosis/bone-mass
- International Osteoporosis Foundation. (n.d.). What is Osteoporosis? Retrieved from https://www.osteoporosis.foundation/patients/about-osteoporosis
- The North American Menopause Society. (2010). Management of osteoporosis in postmenopausal women: 2010 position statement of The North American Menopause Society. Menopause, 17(1), 25-54.
- มูลนิธิโรคกระดูกพรุนแห่งประเทศไทย. (ม.ป.ป.). โรคกระดูกพรุน. สืบค้นจาก http://www.thaiosteoporosis.org/osteoporosis.html
- กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข. (2564). โรคกระดูกพรุน. สืบค้นจาก https://www.anamai.moph.go.th/th/news-anamai/206150
- ราชวิทยาลัยแพทย์ออร์โธปิดิกส์แห่งประเทศไทย. (2562). แนวทางเวชปฏิบัติการป้องกันและรักษาโรคกระดูกพรุน พ.ศ. 2562. สืบค้นจาก https://www.rcost.or.th/th/news/detail/30/3407/
